Spam is een verzamelnaam voor ongewenste berichten. Meestal wordt met de term ongewenste e-mail bedoeld, maar ook ongewenste reclameboodschappen op websites (oa. forums en gastenboeken) vallen onder spam. Spam is moeilijk te definiëren. Niet ieder initiatief van mensen of organisaties om contact te leggen is spam. Spam onderscheidt zich van andere vormen van commerciële communicatie doordat een bericht wordt gestuurd aan een groep die zeer veel groter is dan de potentiële doelgroep. Omdat deze afbakening te maken heeft met de proporties, zou je verwachten dat het moeilijk is om te bepalen of een bericht spam is of niet. Vanwege de enorme schaal waarop spammers opereren is het in de meeste gevallen echter zeer duidelijk.
Kenmerken van spamberichten:
- berichten worden in grote hoeveelheden verstuurd, naar duizenden mensen tegelijkertijd.
- het spammen heeft een commercieel doel. Meestal bevatten de berichten daarom een verwijzing naar een product of website.
- de berichten worden verstuurd of geplaatst zonder toestemming of medeweten van de website, of de ontvanger.
De economische bestaansreden van spam is gelegen in de zeer lage kosten van het versturen van e-mail of het plaatsen van een ongewenste reactie op een website. Een spammer kan rendabel miljoenen spamberichten versturen om slechts één product te verkopen. Het kost ongeveer 150 euro om 20 miljoen spamberichten te laten verzenden, dat zijn meer dan 100 000 spamberichten per euro. Er is wereldwijd een levendige handel in bestanden met vele miljoenen e-mailadressen.
De kosten worden evenwel verplaatst naar de ontvangers: tegenover een kleine groep geïnteresseerden staan zeer veel mensen die tijd kwijt zijn met het verwijderen van berichten uit hun mailbox.
Meer maatregelen om zelf spam te voorkomen of te bestrijden
- Koop nooit iets bij bedrijven die spam versturen. Zolang mensen kopen bij spambedrijven, zullen ze blijven spammen.
- Het is raadzaam voorzichtig om te gaan met je e-mailadres, maar uiteindelijk is het vrijwel onmogelijk om vrij te blijven van spam. Een spamfilter is een van de technische mogelijkheden om je daarbij te helpen. Deze filters bestaan zowel voor e-mailprogramma's, zoals Outlook (Express) of Thunderbird, als voor mailservers. Tegenwoordig installeren veel providers spamfilters op hun servers.
- Spamfilters zijn grofweg op te delen in 2 soorten.
De eerste categorie probeert aan de hand van kenmerken spam te herkennen. Een bericht wordt gescand op die kenmerken en krijgt aan de hand daarvan een aantal punten. Als het aantal punten hoger ligt dan een bepaalde drempelwaarde zal het bericht als spam worden gemarkeerd en bv. alvast in de map verwijderde berichten worden gezet. Meestal kan je zelf bepalen wat je met zo'n bericht wil doen. Mogelijke kenmerken zijn woordenlijsten met spamkernwoorden, maar ook het vaststellen of de e-mailadressen aan bepaalde regels voldoen. Tot slot wordt er vaak gebruikgemaakt van blacklists.
De tweede categorie kiest voor een statistische benadering (vaak Bayesiaans). Deze filters zijn zeer nauwkeurig en hebben een zeer klein aantal valse positieven, maar moeten wel getraind worden. De gebruiker moet zelf honderden berichten verzamelen en aangeven of deze spam of ham (het tegenovergestelde van spam) zijn.
- Moderne filters combineren vaak verschillende technieken.
- Een spamfilter gooit zelden een bericht weg. Uit vrees voor een valse positief worden de berichten op een of andere manier als spam gemarkeerd en naar de geadresseerde gestuurd. De overlast blijft dus.
- Die markering bestaat soms uit een toevoeging aan de onderwerpregel. Blijkt het bericht geen spam te zijn en wilt u het beantwoorden, dan moet u deze toevoeging handmatig verwijderen. Sorteert uw mailprogramma de berichten op onderwerp, dan wordt deze sortering door een dergelijke toevoeging onmogelijk gemaakt.
- Andere spamfilters voegen in de body van het bericht een melding toe, zoals "dit bericht is gecontroleerd en in orde bevonden". Dergelijke meldingen worden soms al door slimme spammers toegevoegd voordat ze het bericht versturen.
- Ook een interessante manier van spambestrijding is het gebruik van de zogenaamde boxtrapper. Bij dit systeem wordt elke nieuwe afzender eenmalig verplicht om zijn/haar e-mailadres te verifiëren door het beantwoorden van een controle-e-mail of het bezoeken van een speciale webpagina. Doet een afzender dit niet, dan zal de mailserver alle post van de afzender weigeren. Omdat spammers vrijwel altijd gebruikmaken van een vals afzendadres, wordt vrijwel alle spam in de kiem gesmoord. Ondanks de bijna waterdichte werking worden boxtrappers nog weinig toegepast, voornamelijk omdat ze (vanuit het standpunt van de afzender) als gebruiksonvriendelijk te boek staan.
- Nadeel van boxtrapping is dat het niet werkt bij automatisch ontvangen berichten. Het komt vaak voor dat men zijn gegevens op een website moet invoeren en dat de website ter controle een e-mail stuurt waarop u moet reageren. Een dergelijk bericht wordt door de boxtrapper geblokkeerd, en het controlebericht, dat naar de afzender gaat, wordt niet gelezen.
- Verder leert de praktijk dat veel mensen wel een e-mail kunnen versturen, maar niet weten te reageren op het controlebericht, bijvoorbeeld omdat het in het Engels is gesteld. De kans is trouwens niet denkbeeldig dat het controlebericht zelf door een spamfilter wordt opgevangen.
- Gebruikt u zelf een boxtrapper en stuurt u een bericht naar iemand die een boxtrapper gebruikt, dan resulteert dat in eindeloos heen-en-weer sturen van controle-e-mails tussen de boxtrappers - en uw bericht komt nooit aan.
- Een andere interessante ontwikkeling is ingezet door Yahoo!. Dit internetbedrijf heeft een techniek ontwikkeld genaamd domain keys. Deze techniek is strikt genomen geen antispammethode, maar een manier om te kunnen verifiëren of de afzender inderdaad de afzender is. Op moment dat er voldoende gebruikers zijn is dat een goede discriminerende factor tegen spam, omdat spammers vaak gebruikmaken van valse e-mailadressen.
- Er bestaan commerciële websites om wenskaarten te versturen. Ze zijn populair met verjaardagen en in de tijd van kerstmis. De verzender typt zijn eigen e-mailadres en het adres van zijn vrienden op de website. Zodoende springt hij niet alleen met zijn eigen adres, maar ook met het adres van anderen onzorgvuldig om. De ontvanger krijgt een e-mail met de boodschap dat hij de wenskaart op de website van de exploitant kan vinden. Klikt hij daarop om de webpagina te openen, dan weet de exploitant van de website dat het e-mailadres geldig is. Het advies is dus: gebruik geen website om iemand gelukwensen te sturen en als je zo'n gelukwens ontvangt, bedwing dan je nieuwsgierigheid en open de webpagina niet.
- Om spam via e-mail te voorkomen worden ook wegwerp e-mail adressen gebruikt (zoals hotmail, livemail en gmail).
- Het is raadzaam om bij het bestrijden van spam een actieve houding aan te nemen en de spam berichten die u ontvangt te rapporteren bij diverse online diensten zoals SpamCop. Dit heeft een aantal voordelen, het helpt onder andere om spamfilters en blocklijsten up-to-date te houden waar anderen weer van kunnen profiteren doordat hetzelfde spambericht op dat moment bekend is en gefilterd kan worden. Daarnaast zullen spammers merken dat berichten die naar uw adres gestuurd worden gerapporteerd worden en zullen voortaan uw e-mail adres vermijden, waardoor de hoeveelheid spam in uw mailbox afneemt.
|
